/* Disable right mouse click */
Informatieve site & webshop voor iedereen met een kinderwens info@yoana.net

Hormonen en bevalling

Diverse hormonen spelen een belangrijke rol in het hele proces van de bevalling en geboorte. Tijdens de bevalling weet ons lichaam van nature wat er moet gebeuren en gaat het in principe aan de slag zonder dat ons verstand zich ermee hoeft te bemoeien. Het lichaam van de moeder en van het kind zijn dan nog onlosmakelijk verbonden en werken samen om de geboorte tot een goed eind te brengen. Zonder bemoeienis of een medische indicatie, zou het lichaam het zelf in gang moeten zetten. Theoretisch gezien werkt het dat zodra het lichaam van de moeder niet voldoende voeding meer kan aanmaken voor haar ongeboren baby, dit in het lichaam van de baby wordt opgemerkt waardoor een hele keten van hormonen in actie komt.

  • Cortisol: de stress van de baby als gevolg van het voedingstekort zorgt voor productie van extra cortisol. De cortisol gaat via de navelstreng naar de placenta waar deze de aanmaak van progesteron afremt.
  • Progesteron: progesteron heeft gedurende de gehele zwangerschap ervoor gezorgd dat de baarmoeder niet gaat samentrekken. Door de afname van de progesteronproductie wordt de baarmoeder niet meer geremd en gaat samentrekken.
  • Oestrogeen en prostaglandine: tegelijk met de afname van de progesteron neemt de aanmaak van oestrogeen en prostaglandine toe. Beide hormonen zorgen ervoor dat de baarmoeder gevoeliger wordt voor oxytocine. Op bepaald moment heb je zoveel prostaglandine in je lichaam dat de baarmoeder steeds meer gaan samentrekken, je krijgt dan steeds meer last van voorweeën. Prostaglandine zet de hersenen van de moeder ertoe aan om oxytocine te gaan produceren en zorgt voor het zachter worden van de baarmoedermond waardoor deze verweekt en verstrijkt.
  • Oxytocine: oxytocine wordt ook wel het bevalhormoon genoemd maar is ook wel bekend als het knuffelhormoon of gelukshormoon. Het zorgt namelijk ook voor de moederbinding. Oxytocine is het hormoon wat zorgt voor regelmatig en gecoördineerde samentrekkingen van de baarmoeder, oftewel de weeën. Zodra de aanmaak van oxytocine op gang is, wordt de productie ervan alleen maar meer en werkt versterkend. De oxytocine zorgt ervoor dat de baarmoeder sterker gaat samentrekken, waardoor het samentrekken van de baarmoeder er vervolgens voor zorgt dat de oxytocine productie verder toeneemt. Bovendien zorgen de steeds krachtigere weeën ervoor dat het hoofdje van de baby harder tegen de baarmoedermond duwt, wat vervolgens weer leidt tot meer productie van oxytocine. De productie van oxytocine is op zijn best als de vrouw zich ontspant en op haar gemak voelt.
  • Adrenaline: adrenaline is een hormoon dat vrijkomt in stress situaties. Het zorgt ervoor dat we alert en kunnen reageren. Tijdens de bevalling werkt adrenaline het hele bevalproces tegen, het zorgt er namelijk voor dat de productie van oxytocine en endorfine wordt verminderd. Hierdoor zullen de weeën minder krachtig zijn en de pijn van de weeën heftiger. Echter zodra de persfase van de bevalling is aangebroken, is het van belang dat de adrenalineproductie toeneemt. Dan zorgt adrenaline er juist voor dat de barende vrouw zich optimaal kan inzetten om dit laatste deel van de bevalling te voltooien. De baby krijgt via de navelstreng de extra adrenaline ook binnen. Dit zorgt ervoor dat de baby direct na de geboorte helder en alert is. De baby is zo goed in staat om zijn omgeving te zien en contact te leggen met mama, wat de eerste stap naar een goede hechting is.
  • Endorfine: endorfine is een hormoon dat onder andere geproduceerd wordt bij lichamelijke inspanning en pijn. Endorfine is een natuurlijke pijnstiller die ervoor zorgt dat je je prettig en ontspannen voelt. Tijdens de bevalling komt endorfine vrij als reactie op de kracht van de weeën. Hoe krachtiger de weeën, hoe meer aanmaak van endorfine. Gedurende de bevalling wordt het endorfine niveau zo hoog dat de barende vrouw zich afsluit van de rest van de wereld en in een soort (gelukzalige) roes terecht komt. Deze roes zorgt er vervolgend voor dat de vrouw zich goed ontspant waardoor de aanmaak van oxytocine optimaal is.

Niet alleen moeder maar ook de baby krijgt deze gehele cocktail van hormonen binnen. Voor de baby betekent dit dat de geboortepijn verzacht wordt en dat de baby rustig en ontspannen (maar wel alert doordat op het allerlaatst een shot adrenaline is vrijgekomen) ter wereld kan komen. Voor moeder betekent deze cocktail een natuurlijke hulp om de bevalling te doorstaan zonder ingrijpen van buitenaf. Indien op één of andere manier wordt ingebroken op dit proces wordt het gehele proces beïnvloed en mogelijk zelfs beëindigd. Zo zal een verstoring van de rust en het veilige gevoel van moeder zorgen voor een verminderde oxytocine productie waardoor het hele proces wordt vertraagd. In geval van toedienen van pijnstilling of kunstmatige oxytocine wordt geen natuurlijke endorfine aangemaakt. Als dan vlak voor het persen de toediening van pijnstilling stopt om moeder de gelegenheid te geven de persweeën goed te voelen, zal het endorfinegehalte niet hoog genoeg zijn om de pijn van de persweeën voldoende te verzachten.

Kijk hieronder voor het overzicht van de hypothalamus in een plaatje.

Lees verder via de linkjes of andere onderwerpen.

hormonen